Αυτοματισμός, δεδομένα και βελτιστοποίηση λειτουργίας στη γαλακτοβιομηχανία

Βαγγέλης Καπνόπουλος – PLC Manager, AS Hellas
Ολύμπιος Πετράκης – Software Solutions Manager, AS Hellas

Η AS Hellas δραστηριοποιείται εδώ και 30 χρόνια στη γαλακτοβιομηχανία, σχεδιάζοντας και υλοποιώντας ολοκληρωμένες γραμμές παραγωγής για γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα. Σήμερα αποτελεί τη μεγαλύτερη ελληνική εταιρεία που προσφέρει end‑to‑end λύσεις για τη γαλακτοβιομηχανία, καλύπτοντας όλο το φάσμα: από τη μελέτη και τον εξοπλισμό, μέχρι τον αυτοματισμό, την ψηφιακή παρακολούθηση και τη βελτιστοποίηση λειτουργίας.

Η πολυετής εμπειρία μας βασίζεται σε μια μεγάλη βάση εγκατεστημένου εξοπλισμού, σε πραγματικά εργοστάσια που λειτουργούν καθημερινά. Αυτό μας επιτρέπει να γνωρίζουμε σε βάθος τις ιδιαιτερότητες της παραγωγής, τους περιορισμούς, αλλά και τα σημεία όπου δημιουργείται – ή χάνεται – αξία.

Ο αυτοματισμός της AS HELLAS ως στρατηγικό πλεονέκτημα

Στο επίκεντρο των λύσεων μας βρίσκεται ο προηγμένος βιομηχανικός αυτοματισμός, σχεδιασμένος όχι απλώς για να «κινεί» τον εξοπλισμό, αλλά για να απλοποιεί τη λειτουργία, να εγγυάται την ασφάλεια και την ποιότητα,  και να βελτιώνει την απόδοση.

Οι λύσεις αυτοματισμού της AS Hellas βασίζονται σε σύγχρονες πλατφόρμες (PLC, SCADA) και σε πιστοποιημένο εξοπλισμό διεθνών οίκων, με έμφαση στη σταθερότητα και την επεκτασιμότητα. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον τρόπο προγραμματισμού: – δραστική μείωση των απαιτούμενων χειρισμών (έως και 50%)  από τους υπευθύνους παραγωγής, – τυποποιημένες και ελεγμένες ρουτίνες που ελαχιστοποιούν τα σφάλματα, – δυνατότητα εύκολης προσθήκης νέου εξοπλισμού χωρίς ανασχεδιασμό του συστήματος.

Παράλληλα, τα συστήματα απεικόνισης έχουν σχεδιαστεί ώστε ο χειριστής να έχει συνολική εικόνα της εγκατάστασης με μία ματιά, και να παρακολουθεί την θέση του προϊόντος σε πραγματικό χρόνο, ελαχιστοποιώντας τον χρόνο αντίδρασης και την εξάρτηση από εξειδικευμένο προσωπικό.

Το αποτέλεσμα για τον πελάτη είναι απόλυτα μετρήσιμο: λιγότερα λάθη, χαμηλότερο κόστος επέκτασης του συστήματος, χαμηλότερο κόστος υποστήριξης και απόλυτη ιχνηλασιμότητα του προϊόντος.

Διαδικασία επεξεργασίας και εμφιάλωσης προϊόντος

Από τον αυτοματισμό στα δεδομένα και τα insights

Ο σωστά σχεδιασμένος αυτοματισμός αποτελεί τη βάση για το επόμενο βήμα: την αξιοποίηση των δεδομένων. Όταν τα δεδομένα συλλέγονται αξιόπιστα και με συνέπεια, μπορούν να μετατραπούν σε εργαλείο διοίκησης.

Σε αυτό το σημείο έρχεται το AS Analytics, η πλατφόρμα ανάλυσης δεδομένων της AS Hellas. Πρόκειται για μια σύγχρονη εφαρμογή industrial analytics που συλλέγει δεδομένα από τα συστήματα αυτοματισμού και τα μετατρέπει σε κατανοητές αναφορές, δείκτες και dashboards.

Η αρχιτεκτονική της είναι υβριδική, Edge & Cloud (προαιρετικό), με εξειδικευμένες συσκευές και χωρίς καμία δέσμευση και επιβάρυνση του συστήματος SCADA. H διασύνδεση του εργοστασίου στο cloud είναι πλήρως κρυπτογραφημένη μέσω ειδικής συσκευής SIEMENS που επικοινωνεί απευθείας με τον controller (PLC). Η εφαρμογή συλλέγει όλα τα απαραίτητα δεδομένα από το σύστημα αυτοματισμού και ανοίγει νέους ορίζοντες στις δυνατότητες αξιοποίησής τους. Τα reports, KPIs & Dashboards  της πλατφόρμας είναι πλήρως προσαρμόσιμα στις ανάγκες του πελάτη και μπορούν να καλύψουν όλο το φάσμα των δεδομένων παραγωγής, παρέχοντας ένα εύκολο στη χρήση περιβάλλον.

AS Analytics στην πράξη: η περίπτωση του CIP

Ο καθαρισμός (CIP) είναι μία από τις πιο κρίσιμες αλλά και πιο απαιτητικές διαδικασίες στη γαλακτοβιομηχανία. Επηρεάζει άμεσα την ασφάλεια των προϊόντων, τη διαθεσιμότητα του εξοπλισμού και το λειτουργικό κόστος.

Με τη χρήση του AS Analytics στο CIP, η διαδικασία παύει να είναι «αόρατη».

Σε κάθε εκτέλεση CIP καταγράφονται: – τα βήματα και η πραγματική διάρκειά τους, – οι μετρήσεις θερμοκρασίας, ροής και αγωγιμότητας, – οι αποκλίσεις από τα προκαθορισμένα set points.

Αυτή η πληροφορία επιτρέπει την ανάλυση του συνολικού χρόνου πλυσίματος ανά στόχο και τον υπολογισμό του ποσοστού δέσμευσης του εξοπλισμού. Σε πραγματικά παραδείγματα, έχει διαπιστωθεί ότι δεξαμενές μπορεί να δεσμεύονται για CIP πάνω από 10% του συνολικού διαθέσιμου χρόνου τους — στοιχείο που συχνά δεν είναι ορατό χωρίς ανάλυση δεδομένων.

Παράλληλα, η σύγκριση μεταξύ γραμμών CIP αποκαλύπτει φαινόμενα ταυτόχρονης χρήσης (overlapping) που δεν είναι εύκολα αντιληπτά στην καθημερινή λειτουργία.

Σε αρκετές περιπτώσεις, γραμμές CIP που θεωρητικά εμφανίζονται διαθέσιμες για μεγάλο μέρος του χρόνου, στην πράξη χρησιμοποιούνται ταυτόχρονα σε ποσοστά που μπορεί να ξεπερνούν το 80%. Το αποτέλεσμα είναι η πραγματική τους διαθεσιμότητα να είναι σημαντικά μικρότερη από αυτήν που αρχικά εκτιμάται.

Η ανάλυση αυτή επιτρέπει τον εντοπισμό «κρυμμένου capacity» στις υφιστάμενες γραμμές CIP. Με την ανακατανομή των στόχων πλυσίματος και τον καλύτερο χρονικό προγραμματισμό, είναι συχνά εφικτό να εξυπηρετηθεί επιπλέον εξοπλισμός χωρίς την άμεση ανάγκη επένδυσης σε νέα γραμμή CIP.

Με βάση αυτά τα δεδομένα, οι υπεύθυνοι μπορούν να αναπρογραμματίσουν πλύσεις, να βελτιώσουν τη διαθεσιμότητα κρίσιμων εξοπλισμών και να λάβουν τεκμηριωμένες αποφάσεις για επεκτάσεις, μεταθέτοντας ή και αποφεύγοντας σημαντικές κεφαλαιουχικές δαπάνες.

Ποιότητα, συμμόρφωση και έλεγχος

Πέρα από την παραγωγικότητα, το AS Analytics υποστηρίζει έμπρακτα την ποιότητα και τη συμμόρφωση. Η εκτέλεση ή μη των απαιτούμενων πλυσιμάτων καταγράφεται αυτόματα, ενώ μπορούν να οριστούν κανόνες και ειδοποιήσεις σε περίπτωση απόκλισης. Η τεκμηρίωση δεν αποτελεί πλέον ξεχωριστή διαδικασία, αλλά φυσικό αποτέλεσμα της καθημερινής λειτουργίας του εργοστασίου.

Παράλληλα, το AS Analytics υποστηρίζει τη μετάβαση σε paperless λειτουργία, επιτρέποντας την ψηφιοποίηση των βασικών εντύπων παραγωγής και ποιότητας. Μέσω φιλικών ψηφιακών φορμών σε tablet, οι χειροκίνητες καταγραφές αντικαθίστανται από δομημένα δεδομένα, με αυτόματη συμπλήρωση στοιχείων από το σύστημα παραγωγής, όπως τιμές οργάνων και αριθμοί παρτίδων.

Η προσέγγιση αυτή μειώνει σημαντικά την πιθανότητα ανθρώπινου λάθους, απλοποιεί την αρχειοθέτηση και ανάκτηση πληροφοριών και δημιουργεί μια ενιαία βάση δεδομένων που μπορεί να αξιοποιηθεί για έλεγχο, ανάλυση και συνεχή βελτίωση.

Η φιλοσοφία της AS Hellas στον Αυτοματισμό

Ο αυτοματισμός αποκτά πραγματική αξία όταν οδηγεί σε γνώση και καλύτερες αποφάσεις. Στην AS Hellas, η εμπειρία δεκαετιών στη γαλακτοβιομηχανία, σε συνδυασμό με τον προηγμένο αυτοματισμό και την ανάλυση δεδομένων, μεταφράζεται σε απτά και μετρήσιμα οφέλη για τους πελάτες μας.